Tachograafplicht bestelwagen: wat geldt er sinds 1 juli 2026?

Een tachograaf registreert de rij- en rusttijden van chauffeurs. Voor vrachtwagens boven 3.500 kg en bussen voor meer dan acht passagiers gold de plicht al. De uitbreiding naar lichtere voertuigen volgt uit het Europese mobiliteitspakket.

Voertuigen met een toegestane maximummassa (tmm) boven 2.500 kg moeten sinds 1 juli 2026 een slimme tachograaf type 2 (SMT2) hebben als ze internationaal goederenvervoer of cabotage uitvoeren. Cabotage is vervoer binnen een ander EU-land door een Nederlands bedrijf. De tmm staat op het kentekenbewijs.

Beantwoord drie vragen:

1. Is de toegestane maximummassa hoger dan 2.500 kg? Rijdt u met een aanhanger, dan telt de toegestane maximummassa van de combinatie.

2. Gebruikt u het voertuig voor internationaal goederenvervoer of cabotage? Alleen dan geldt de uitbreiding. Rijdt u uitsluitend in Nederland, dan valt u er niet onder.

3. Vervoert u goederen voor anderen? Vervoert u alleen goederen voor uw eigen bedrijf en is vervoer niet uw hoofdactiviteit, dan geldt een vrijstelling.

Antwoordt u ja op vraag 1 en 2 en geldt er geen vrijstelling, dan heeft u een SMT2 nodig.

Volgens de Rijksoverheid zijn de volgende voertuigen vrijgesteld:

• Niet-commercieel vervoer met voertuigen tot en met 7.500 kg, zoals campers.

• Voertuigen voor gereedschap en materieel van professionals, als ze maximaal 12 uur per week worden gebruikt (bij een werkweek van 40 uur) en alleen binnen 100 kilometer van de vestigingsplaats.

• Volledig elektrische en waterstofvoertuigen van 3.501 tot en met 4.250 kg. De ILT noemt daarvoor extra voorwaarden: binnen 100 kilometer van de vestigingsplaats en binnen Nederland, zonder aanhangwagen, met een bestuurder die minder dan 2 jaar geleden voor het eerst een rijbewijs B kreeg.

• Eigen vervoer met voertuigen van 2.501 tot en met 3.500 kg, als ze alleen voor het eigen bedrijf worden gebruikt en vervoer niet de hoofdactiviteit van de bestuurder of het bedrijf is.

Lees de voorwaarden bij de ILT na voordat u een beroep op een vrijstelling doet.

Een slimme tachograaf type 2 (SMT2), ook Smart Tacho 2 genoemd. Heeft uw voertuig die nog niet, dan laat u hem inbouwen door een door de RDW erkende werkplaats.

1. Controleer elk voertuig: de toegestane maximummassa, de inzet en of een vrijstelling geldt.

2. Plan het inbouwen bij een door de RDW erkende werkplaats.

3. Vraag de kaarten aan bij Kiwa Register: een bedrijfskaart voor uw onderneming en een persoonlijke bestuurderskaart voor elke chauffeur.

4. Leer uw chauffeurs werken met de tachograaf. Ook voor bestelwagens in internationaal vervoer of cabotage gelden de Europese regels voor rij- en rusttijden.

5. Lees de gegevens uit en bewaar ze: de bestuurderskaart minimaal elke 28 dagen, de tachograaf minimaal elke 90 dagen. Hoe dat werkt, leest u in tachograaf en bestuurderskaart uitlezen.

De ILT controleert of voertuigen en chauffeurs aan de regels voldoen. De vervoersonderneming is verantwoordelijk voor het correcte gebruik van tachografen en bestuurderskaarten. Ontbreekt een tachograaf of werkt die niet, dan is in de eerste plaats uw bedrijf verantwoordelijk. Overtredingen kunnen tot een boete leiden. De bedragen per overtreding staan in ons artikel boetes tachograaf.

De voorbeelden hieronder zijn illustraties, geen klantcases.

• Koerier: een bestelbus met een tmm van 3.000 kg rijdt dagelijks pakketten naar Duitsland. Het voertuig is boven 2.500 kg en doet internationaal goederenvervoer. Een SMT2 is verplicht.

• Installatiebedrijf: bestelwagens met een tmm van 3.200 kg rijden alleen in Nederland. De uitbreiding van 1 juli 2026 geldt niet, want het gaat niet om internationaal vervoer of cabotage.

• Bouwbedrijf: een bestelwagen van 3.000 kg vervoert alleen eigen materiaal naar bouwplaatsen in Duitsland en vervoer is niet de hoofdactiviteit. Dan kan de vrijstelling voor eigen vervoer gelden, mits aan de voorwaarden is voldaan.

Heeft uw bestelwagen een tachograaf, dan moet u de gegevens uitlezen en bewaren. Met Ctrack Tacho downloadt u de gegevens van tachograaf en bestuurderskaart automatisch, ook tijdens het rijden. Uw chauffeurs hoeven niet langs kantoor. Dat geldt ook voor bestelbussen sinds juli 2026. Bekijk onze digitale tachograaf software. Met voertuig tracking houdt u daarnaast zicht op uw bestelbussen.

Tachograafgegevens zijn persoonsgegevens van chauffeurs. Daarvoor geldt de AVG en voor het stelselmatig volgen van medewerkers een DPIA-plicht. Heeft uw organisatie een ondernemingsraad, dan valt de invoering van een systeem voor het uitlezen en bewaken van rij- en rusttijden onder het ondernemingsraad instemmingsrecht (WOR art. 27 lid 1 sub l). Meer hierover leest u in track & trace, rittenregistratie en de AVG.

• Sinds 1 juli 2026 geldt de tachograafplicht voor voertuigen boven 2.500 kg in internationaal goederenvervoer en cabotage.

• Rijdt u alleen in Nederland, dan valt u niet onder de uitbreiding.

• Controleer of een vrijstelling geldt, bijvoorbeeld voor eigen vervoer.

• Laat een SMT2 inbouwen door een door de RDW erkende werkplaats.

• Vraag een bedrijfskaart en bestuurderskaarten aan en regel het uitlezen en bewaren.

Dit artikel is algemene informatie en geen fiscaal of juridisch advies.